मकरसंक्रांत 2024 : जाणून घ्या मुहूर्त आणि मकरसंक्रांतीचे महत्व

मकरसंक्रांत मुहूर्त
हिंदू धर्मात सूर्यदेवाला महत्त्वाचे स्थान आहे. मकर संक्रांतीच्या दिवशी सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो. मकर राशीला सूर्याची उत्तरायणाची प्रारंभाची राशी मानली जाते. सूर्याचे उत्तरायण होणे हे हिंदू धर्मात शुभ मानले जाते. मकर संक्रांती हा कृषी-प्रधान भारतातील एक महत्त्वाचा सण आहे. या दिवशी शेतकरी खरीप हंगामाची पेरणी करून रब्बी हंगामाचे पीक घरी आणतात. त्यामुळे शेतकऱ्यांसाठी हा सण सुख-समृद्धीचा प्रतीक आहे. जाणून घेऊया या वर्षीच्या मकरसंक्रांतीचा मुहूर्त-

मकरसंक्रांती 2024

तारीख: 15 जानेवारी 2024

दिन: शुक्रवार

शुभ मुहूर्त:

  • पुण्यकाळ: सकाळी 7:15 ते दुपारी 12:30 पर्यंत
  • महापुण्यकाळ: सकाळी 7:15 ते सकाळी 9:15 पर्यंत

मकरसंक्रांतीचे महत्त्व

मकरसंक्रांती हा हिंदू धर्मातील एक महत्त्वाचा सण आहे. हा सण सूर्यदेवाच्या उत्तरायण करण्याच्या प्रसंगी साजरा केला जातो. सूर्य उत्तरायण झाल्यावर दिवसाची लांबी वाढू लागते आणि रात्रीची लांबी कमी होऊ लागते. याचा अर्थ असा की दिवस मोठे होऊ लागतात आणि रात्री लहान होऊ लागतात. यामुळे जीवनात प्रकाश आणि सकारात्मकतेचे आगमन होते.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो. मकर राशीला “सत्यव्रत” असेही म्हणतात. म्हणूनच मकरसंक्रांतीच्या दिवशी सत्य बोलण्याचा आणि सत्याचा आचरण करण्याचा संकल्प केला जातो.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी स्नान-दानाची परंपरा आहे. या दिवशी गंगा, यमुना, नर्मदा, गोदावरी यासारख्या पवित्र नदीत स्नान केल्याने पुण्य प्राप्त होते. दानधर्म केल्यानेही पुण्य प्राप्त होते.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी तिळगुळ खाण्याची प्रथा आहे. तिळ हे आयुष्याचे प्रतीक आहे आणि गुळ हे गोडपणाचे प्रतीक आहे. म्हणूनच तिळगुळ खाल्याने आयुष्यात सुख, समृद्धी आणि आनंद येतो असे मानले जाते.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी पौष पाडवा म्हणूनही ओळखला जातो. या दिवशी नवीन वर्षाची सुरुवात होते. या दिवशी नवीन कपडे घालण्याची, नवीन वस्तू घेण्याची आणि नवीन गोष्टी करण्याची प्रथा आहे.

  • मकर संक्रांतीच्या दिवशी तीळ, ऊस, गहू, हरभरे, शेंगदाणे इत्यादी पिके खाण्याची प्रथा आहे. या पिकांमुळे शरीराला उर्जा मिळते आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते.
  • मकर संक्रांतीच्या दिवशी सूर्याला अर्घ्य देणे, दान करणे, धार्मिक विधी करणे, एकमेकांना भेटवस्तू देणे इत्यादी गोष्टी केल्या जातात. यामुळे समाजात सकारात्मक ऊर्जा निर्माण होते.

थोडक्यात, मकर संक्रांती हा एक सण आहे जो सूर्यदेव, कृषी, आरोग्य, समाज आणि सकारात्मक ऊर्जेचे प्रतीक आहे.

मकरसंक्रांती हा एक आनंदोत्सव आहे. या दिवशी लोक एकमेकांना शुभेच्छा देतात आणि एकमेकांना तिळगुळ देतात.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी काही महत्त्वाचे विधी

  • सकाळी लवकर उठून स्नान करा.
  • नंतर स्वच्छ वस्त्र घाला.
  • सूर्योदयाच्या वेळी सूर्यदेवाला अर्घ्य द्या.
  • तिळगुळ खा.
  • गरीब, गरजू आणि पक्ष्यांना अन्नदान करा.
  • एकमेकांना तिळगुळ द्या आणि शुभेच्छा द्या.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी काही महत्त्वाचे उपाय

  • या दिवशी काळ्या रंगाचे वस्त्र घालू नयेत.
  • या दिवशी रात्री उशिरा झोपू नये.
  • या दिवशी दारू, मांस आणि मद्यपान करू नये.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी काही लोकप्रिय उखाणे

  • तिळगुळ घ्या, गोड बोला.

  • तुमचे वर्ष सुखाचे जावो.

हे हि वाचा – जिम आणि व्यायाम न करता वजन कमी करा, रोज करा हे 5 काम

नवीन वर्षातील पहिला सण मकरसंक्रांत असतो.

मकरसंक्रांत हा एक असा सण आहे जो भारतातील अनेक भागात साजरा केला जातो. महाराष्ट्रात, मकरसंक्रांतीला विशेष महत्त्व आहे. या दिवशी, लोक पारंपारिकरित्या काळे कपडे घालतात.

काळ्या रंगाचे मकरसंक्रांतीला महत्त्व असण्याची दोन प्रमुख कारणे आहेत:

  • नैसर्गिक कारण: मकरसंक्रांत हा हिवाळ्याचा एक थंड दिवस असतो. या दिवशी, काळे कपडे घातल्यास शरीर उबदार राहते.
  • धार्मिक कारण: हिंदू धर्मात, काळ्या रंगाला संपन्नते आणि समृद्धीचे प्रतीक मानले जाते. मकरसंक्रांत हा नवीन वर्षाचा प्रारंभ मानला जातो, म्हणून या दिवशी काळे कपडे घातल्यास नवीन वर्ष सुख समृद्धीचे होईल अशी मान्यता आहे.

महाराष्ट्रात, मकरसंक्रांतीच्या दिवशी नवविवाहित वधूला काळी साडी भेट दिली जाते. याचे कारण असे की, काळ्या रंगाचा कापूस शुभ मानला जातो.

संक्रांत वाहन २०२४

२०२४ मध्ये मकरसंक्रांत १५ जानेवारी रोजी साजरी होणार आहे. या वर्षी मकरसंक्रांत घोड्यावरून येईल म्हणजेच मकर संक्रातीचं वाहन घोडा आणि उपवाहन सिंहीण असेल. हिंदू धर्मात, वाहनांचे महत्त्व आहे. प्रत्येक ग्रह आणि राशीचे एक वाहन असते. मकर राशीचे वाहन घोडा आहे. घोडा हा शक्ती, वेग आणि पराक्रमाचे प्रतीक आहे. म्हणून, मकरसंक्रांतीला घोड्यावरून येणारा सूर्य नवीन वर्षात यश आणि समृद्धीची आशा देतो.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी तिळगुळ का वाटतात?

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी तिळगुळ वाटण्याची प्रथा आहे. तिळ हे आयुर्वेदात औषधी गुणधर्मांनी परिपूर्ण मानले जाते. तिळाचे सेवन केल्याने शरीराला ऊर्जा मिळते आणि रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते. गुळ हे गोडपणाचे प्रतीक आहे. म्हणून, मकरसंक्रांतीच्या दिवशी तिळगुळ वाटून एकमेकांना आरोग्य आणि सुखाची कामना केली जाते.

तिळगुळ वाटण्याची काही धार्मिक कारणे देखील आहेत. हिंदू धर्मात, तिळाला सूर्याचे प्रतीक मानले जाते. सूर्य हा जीवनाचा स्रोत आहे आणि त्याच्या कृपेने सर्व सजीवांना जीवन मिळते. म्हणून, तिळगुळ वाटून सूर्याला वंदन केले जाते.

तिळगुळ वाटण्याची काही आणखी कारणे खालीलप्रमाणे आहेत:

  • तिळ आणि गुळ हे दोन्ही पदार्थ पौष्टिक आहेत. तिळगुळ वाटून लोकांना पौष्टिक आहार मिळतो.
  • तिळगुळ वाटून लोकांना एकमेकांना शुभेच्छा दिल्या जातात.
  • तिळगुळ वाटून लोकांमध्ये प्रेम आणि मैत्री वाढते.

मकरसंक्रांतीच्या दिवशी तिळगुळ वाटण्याची प्रथा ही एक सुंदर परंपरा आहे. या प्रथेमुळे लोकांमध्ये आरोग्य आणि सुखाची कामना केली जाते.

(टीप – वरील माहिती हि उपलब्ध स्रोतांवरून दिली असून अंधश्रद्धा पसरवण्याचा आमचा कोणताही हेतू नाही.)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *